O NAS

Chór Mieszany „Ogniwo” powstał 17 listopada 1913 roku i był jednym z 47 chórów Związku Śląskich Kół Śpiewaczych. Kiedy powstało „Ogniwo”, Katowice jako miasto liczyły zaledwie 48 lat i nie miały jeszcze an Konserwatorium (pierwszej wyższej uczelni na Górnym Śląsku), ani Filharmonii. Działaliśmy przed tymi filarami katowickiej i śląskiej muzyki. Nas dzisiejszych dumą napawa, że jesteśmy spadkobiercami tych, którzy wyśpiewali polskość Śląska, tych, którzy pochwycili powstańczą broń, gdy ich śpiewu nie chciano usłyszeć. Nie przypadkiem śpiewaliśmy na katowickim Rynku prastarą Bogurodzicę, gdy 20 czerwca 1922 roku Ślązacy witali Wojsko Polskie przybyłe pod dowództwem wnuka Aleksandra Fredry, generała Stanisława Marii Szeptyckiego.

„Ogniwo” całą swoją dotychczasową działalnością zapisało się w kulturze Górnego Śląska jako zespół, wykonujący największe dzieła polskiej i światowej klasyki muzycznej. Od chwili założenia aż do wybuchu II wojny światowej pielęgnowało polską pieśń patriotyczną. W roku 1930 z inicjatywy ówczesnego dyrygenta Stefana Mariana Stoińskiego i śpiewaków naszego chóru został odsłonięty w Katowicach pomnik Stanisława Moniuszki, pierwszy w Polsce pomnik wybudowany całkowicie ze składek chórzystów. Pomnikowy charakter miało też wiele artystycznych osiągnięć chóru „Ogniwo”. Nie da się wymienić wszystkich z ponad stuletniej działalności, ale nie sposób choć nie wzmiankować zaproszenia Polskiego Komitetu Plebiscytowego do przedstawienia amatorskiego spektaklu francuskiej operetki Mademoiselle Nitouche Florimonda Hervé z udziałem śpiewaków „Ogniwa” w Katowicach, Chorzowie, Bytomiu, Zabrzu, Gliwicach (gdzie występ zakłóciły niemieckie bojówki), Kluczborku i Opolu. Na swe 10-lecie „Ogniwo” pod batutą Jana Niesłonego po raz pierwszy w historii śląskich chórów sięgnęło po pozycje z wielkiego repertuaru – dwa fragmenty Sonetów krymskich Stanisława Moniuszki. W 1931 roku pierwsi w Katowicach i w Polsce pod batutą Stefana Mariana Stoińskiego zaśpiewaliśmy Judę Machabeusza, oratorium Georga Friedricha Händla, co powtórzyliśmy w Chorzowie i rok później w Warszawie. Jeden jedyny raz, 15 maja 1934 roku przybył do Katowic Karol Szymanowski – na naszą z udziałem solistów warszawskiego prawykonania prezentację jego arcydzieła Stabat Mater. Kompozytor zaliczył to wykonanie do najświetniejszych, jakie dane było mu słyszeć.

W czasie, gdy dyrygentem „Ogniwa” był Karol Stryja (1947-1954), 7 września 1953 roku chór podjął stałą współpracę z Państwową (wtedy) Filharmonią Śląską. Trwała ona także po powołaniu w 1974 roku Chóru Filharmonii Śląskiej; wielokrotnie potem z tym zawodowym chórem śpiewaliśmy dzieła największe. Nasz repertuar obejmuje nie tylko pieśni patriotyczne i sakralne, stanowiące normalny program chórów amatorskich, ale także wielkie dzieła chóralne, oratoria, kantaty, msze, przekroje oper i operetek należące do najwybitniejszych pozycji polskiej i światowej literatury muzycznej. To między innymi: kantaty L. van Beethovena, J. Brahmsa, J. Maklakiewicza, St. Moniuszki, F. Nowowiejskiego, S. Rachmaninowa, S.M. Stoińskiego, St. Wiechowicza, B. Wojtowicza i J. Świdra, oratoria J.S. Bacha, L. van Beethovena, H. Berlioza, G.F. Händla, J. Elsnera, J. Haydna, W.A. Mozarta, C. Orffa, S. Prokofiewa, G. Rossiniego, B. Brittena, czy operowe przeboje A. Borodina, P. Mascagniego, M. Musorgskiego, R. Straussa, R. Wagnera. Jeszcze dodam: msze L. van Beethovena, G. Furé, W.A. Mozarta czy G. Verdiego. Z takim repertuarem mogliśmy w naszych kronikach zapisać występy na festiwalach w La Chaisse Dieu i w Troyes we Francji, koncert w słynnej Arena di Verona, koncerty a cappella w ówczesnych Czechosłowacji i Jugosławii, Bułgarii czy Niemczech, potem jeszcze w Czechach, Austrii, Hiszpanii, Łotwie i Ukrainie. W ostatnich pięciu latach do listy zagranicznych koncertów dopisaliśmy występy w wiedeńskich kościołach – polskim i na Kahlenbergu (czerwiec 2009, z okazji pięciolecia naszego przystąpienia do Unii Europejskiej), na festiwalu w Paryżu (sierpień 2011), konkursowe występy w Lloret de Mar oraz koncert muzyki sakralnej w barcelońskiej katedrze św. Eulalii (wrzesień 2012).

Podejmowaliśmy w ostatnich latach takie artystyczne wyzwania, jak wykonanie Mszy C-dur („in honorem Sanctissimae Trinitatis”) KV 167 Wolfganga Amadeusa Mozarta (Katowice, 7 grudnia 2008), udział w zlocie chórów i orkiestr śląskich w stulecie pierwszego zlotu śpiewaków śląskich w Katowicach Zadolu (20 września 2009) oraz w rocznicowych koncertach 90- lecia katowickiego okręgu Śląskiego Związku Chórów i Orkiestr i stulecia Śląskiego Związku Chórów i Orkiestr (maj, czerwiec, październik, listopad 2010). Byliśmy w Krakowie w 600. rocznicę bitwy pod Grunwaldem i w stulecie odsłonięcia Pomnika Grunwaldzkiego (wrzesień 2010). W katowickim kościele Mariackim koncertowaliśmy na 150-lecie powstania świątyni, a kilka dni później zostaliśmy zaproszeni do udziału w jubileuszu, wielkiego chórmistrza i pedagoga, twórcy m.in. chóru Filharmonii Śląskiej, prof. Jana Wojtachy (grudzień 2010). W.A. Mozarta Mszę C-dur „Koronacyjną” KV 317 przygotowaliśmy m.in. na koncert w katowickim kościele św. apostołów Piotra i Pawła z okazji beatyfikacji (maj 2011) Jana Pawła II, przed którym mieliśmy zaszczyt i honor wystąpić w przeszłości. Trafiliśmy na duży ekran w polskim dramacie obyczajowym Jerzego Domaradzkiego Piąta pora roku, z Ewą Wiśniewską i Marianem Dziędzielem w rolach głównych, śpiewem uświetniliśmy więc jego premierę w katowickim Centrum Sztuki Filmowej „Silesia – Film” (grudzień 2012). Kilkakrotnie nasze koncerty nagrywała Telewizja Silesia. Artystyczną drogę chóru „Ogniwo” wytyczali od początku najwybitniejsi dyrygenci, często zawodowo związani z Filharmonią Śląską, obecnie noszącą zaszczytne imię Henryka Mikołaja Góreckiego, Narodową Orkiestrą Symfoniczną Polskiego Radia i Telewizji czy Akademią Muzyczną. Osiągnięcia zespołu są rezultatem ofiarnej pracy wszystkich jego członków i dowodem wysokich kwalifikacji naszych dyrygentów. Silnie na nas wpływa, wielce przez nas ceniona, stała współpraca z orkiestrą symfoniczną Filharmonii Śląskiej. Wielokroć nagradzane w konkursach i na festiwalach oraz za całokształt dorobku, „Ogniwo” z okazji jubileuszu 90-lecia otrzymało certyfikat członka Konfraterni Najstarszych Chórów i Orkiestr Województwa Śląskiego. U progu swego stulecia, podczas XXI Trojoka Śląskiego zostaliśmy uhonorowani Międzynarodową Nagrodą im. Stanisława Moniuszki. Kapituła pod honorowym patronatem prezydenta Katowic Piotra Uszoka przyznała ją nam „za wybitne zasługi dla społecznego ruchu muzycznego i dokonania w budowaniu trwałych wartości etycznych, których źródłem jest piękno pieśni i tradycji muzykowania na Śląsku”. 13 września, w rocznicę nadania Katowicom praw miejskich otrzymaliśmy Nagrodę Prezydenta Miasta Katowice w dziedzinie kultury „z okazji setnego jubileuszu istnienia za wybitne osiągnięcia artystyczne, pracę, profesjonalizm i pasję, które pozwoliły na mistrzowskie wykonywanie największych dzieł polskiej i światowej klasyki muzycznej”.